داخلا ؛ 6025
پڙهيو ويو ؛ 300
پسند ڪيو ويو ؛ 0
تاريخ ؛ 2013-04-09


تصويرون




ٽائيم لائين




sindhianaسنڌيانا--تاتاري قوم

ٽائيٽل ؛ تاتاري قوم


شاخ : سماج

تاتاري قوم: لفظ ”تاتار“ ابتدا ۾، انهيءَ ننڍي قبيلي جو نالو هو، جيڪو اصل مغلن جي دؤر ۾ -آباد- هو، جنهن جا ماڻهو شڪل صورت ۾ ساڻن ڪافي ملندڙ هئا. اهو معلوم ناهي ته -ان- لفظ جو اصل بنياد ڪنهن قديم مغل سردار ’تاتور‘ جو نالو آهي يا چيني لفظ ’تاتا‘ آهي. موجوده محققن جي راءِ آهي ته انهيءَ لفظ ”تار تار“ کي ٻيهر رائج ڪيو وڃي. وٽن دليل آهي ته مغلن وٽ لفظ ’تار‘ جو مطلب ’اوٻاش‘ يا ’لاڏائو‘ هو ۽ -ان- لفظ تي زور ڏيڻ سان -ان- جو تڪرار ڪندي ’تار تار‘ چوندا هئا. جڏهن ته چيني ’ر‘ ڳالهائي نه سگهندا آهن، -ان- لاءِ هو -ان- کي ’تا- تا اديره‘ چوندا هئا. جيئن ته لاڏائو قبيلن مان چينين سان تمام ويجهو قبيلو ’تاتاري‘ ئي هو، -ان- لاءِ اهي سڀ لاڏائو قبيلن کي تاتاري ئي چوڻ لڳا. حالانڪه 19 صدي ۾ جيڪي يورپي سياح پهريون ڀيرو اوٻاشن جي علائقن ۾ پهتا، -تن- کي مغلن پنهنجي لاءِ لفظ ’تاتاري‘ استعمال ڪرڻ کان منع ڪيو هو، ڇو ته تاتاري انهن قبيلن مان هڪ هو، -جن- تي هنن برتري حاصل ڪئي هئي. 1200ع بعد مغلن کان شڪست کائي تاتاري برباد ٿيا، ڇو ته سندن جي سلطنت جي هٿياربند قبيلن ۾ ضم ٿي ويا هئا. تيمور جي وڏن (برلاس قبيلي) جو تعلق انهن اصلي تاتارين سان نه هو، جيڪي ڍنڍ بوبار جي چوڌاري ۽ ڪجهه ٻين هنڌن تي جانورن جو شڪار ڪندا هئا. برلاس انهيءَ قوم مان هئا، جنهن کي آڳاٽا ’ترڪ‘ چون ٿا، پر انهن لاءِ به ’تاتار‘ کان بهتر ڪو نالو نه آهي. لفظ ”تاتار“ کي -ابن خلدون- ڪتاب ’العبر‘ ۾ هر جاءِ تي هونئن ته ’تاتاري‘ لکيو هو، پر مقدمي ۾ ’تتار‘ لکيو آهي. سنڌ ۾ ارغونن، ترخانن ۽ مغل حملي آورن لاءِ ”تاتاري“ لفظ ڪم آندو ويندو آهي.




رايا ؛
حوالو ؛ انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا جلد ٻيو

ڇا اوهان وٽ -تاتاري قوم- سان لاڳاپيل ڪو مواد تصوير يا نقشو وغيره آهي، ته اوهان اهو مواد انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا سان شيئر ڪريو، اسان هن داخلا کي اوهان جي مواد سان وڌيڪ بهتر بڻائينداسين.
مواد موڪلڻ لاءِ ڪلڪ ڪريو
ڇا هي مضمون اوهان کي پسند آيو ته هن بٽڻ تي ڪلڪ ڪريو
//
مکيه صفحو
داخلا صفحو
فهرست موضوع
فهرست الف ب
تاريخ جا حوالا
تصويرون
جامع سنڌي لغت
سنڌي انگريزي لغت
بلاگ ۽ بحث
مدد ڪريو
ڊاڪومينٽيشن
اسان بابت
رابطو ڪريو

تاتاري قوم - مان نڪتل ٻيون شاخون-


سماج - موضوع جون ٻيون داخلائون-
آبادڪاري
آبادِي
بابي تحريڪ
باٽ کولڻ
باٺا
باپراڻي
باجاري
باجائِي
باجر
باجڪاڻي
باڇڪاڻي
باخلاڻي
بادا
بادِيا2
آبداڻي
آبراڻي
آبڙ
بارَڪ زَئي
بار مِيرا
باريجا
بازيگر (قبيلو)
باگڙي (قبيلو)
بانو
بتيلائي
بجاراڻي
ٻاپڙا
بخاري
ٻاگهل
ٻالا
ٻاليشاھي
ٻائوٽ
ٻرا
ٻالاڻي: نک (راءُ پرٿور)
ارغون
ٻلو (اعزاز)
ازبڪ
اشتراڪيت
اعرابِي
اڳڙا
برادري
براديا
براهماڻي ٻرا
برفت
ابدالي
بڙدي
بزنجو
بزنجا
اَتراڻي
احمد زئي
بڪڪ
ادباڻي
آريا
بگٽي
انصاري
اهل بيت
اهير
بگهياڙ (قبيلو)
آهير
آهيڙي
آئين
آغا خان اوارڊ
بهرامي
بهلڪاڻي
بليدي
بنديچا
بنگل زئي
بنو عباس
بني هاشم
بوداڻي
اين ايف سي اوارڊ
ڀاوسار
تميمي
ڀُتا
ٺڪر
ٺلراڻي
تور وال
ڀريا
ثقفي
ڀنڀراڻي
ٽالاڻي
ٽالپر
ڀوت
ڀوت2
ڀُوتاڻي
تغلب
ڀوڄَڪ
تولاڻي
تاتاري قوم
تيبر
تيرس ڌن
تيم
تميم
پيرڪاڻي
جماري
جاجي
جتڪ بلوچ
پاڙو
جٽ
جِپسي
جدگال


.....سماج موضوع جون وڌيڪ داخلائون

انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا، پراجيڪٽ آف سنڌي لئنگئيج اٿارٽي، حق ۽ واسطا محفوظ آهن