داخلا ؛ 4651
پڙهيو ويو ؛ 266
پسند ڪيو ويو ؛ 0
تاريخ ؛ 2012-11-01


تصويرون




ٽائيم لائين




sindhianaسنڌيانا--ڀائي گُرداس

ٽائيٽل ؛ ڀائي گُرداس


شاخ : شخصيت

ڀائي گُرداس: -ڀائي- گُرداس، پنجابي سِک ليکڪ، تاريخدان ۽ مذهبي اڳواڻ 1551ع ۾ پنجاب جي ننڍڙي ڳوٺ گوئنڊوال ۾ ڄائو. سندس پيءُ جو نالو -ڀائي- -ايشور داس- هو. جيڪو گرو امرداس جو سوٽ هو. سندس ماءُ جو نالو جيوڻي هو. -ڀائي- گرداس جڏهن -ٽن- سالن جو ٿيو ته سندس ماءُ گذاري وئي. ٻارنهن سالن جي عمر ۾ سندس پيءُ گذاري ويو. جنهنڪري -ڀائي- گرداس کي پنهنجي چاچي گرو امرداس پاليو. هن پنهنجو ننڍپڻ گوئنڊوال ۽ سلطانپور لوڌيءَ ۾ گذاريو. گوئنڊوال ۾ رهڻ دوران هن اتي ايندڙ ڪيترن ئي سک عالمن کي ٻُڌو ۽ کانئن سکيو. -ان- کانپوءِ هو -بنارس- آيو. اتي اچي سنسڪرت سکيو ۽ هندو مذهبي ادب جو مطالعو ڪيائين. گرو امرداس جي ديهانت کان پوءِ جڏهن گرو رامداس سکن جو گرو مقرر ٿيو ته هن کي آگري ۾ سک مذهب جي ڦهلا لاءِ مقرر ڪيو ويو. 1557ع ۾ هن پنهنجون خدمتون هرمندر صاحب حوالي ڪيون ۽ اتي 12 سال رهيو. -ان- کانپوءِ هو ڪرتار پور موٽي آيو. -جتي- هن ڪيترا شعر جوڙي -بادشاهه- اڪبر اعظم کي ٻڌايا، -جن- ۾ اهو تاثر هو ته سک مسلمانن جي خلاف نه آهن، ڇو ته انهيءَ دور ۾ ڪن سکن -اسلام- جي خلاف ڪي اهڙيون ڳالهيون ڪيون هيون، -جن- مان اهو تاثر پيدا ٿيو هو ته سک، -اسلام- ۽ مسلمان حڪومت جي خلاف اندران اندران ڪم ڪري رهيا آهن. جنهنڪري -اڪبر بادشاهه- سکن خلاف توجهه ڏيڻ شروع ڪيو هو ۽ سک مت خطري هيٺ اچي وئي هئي. -ڀائي- گرداس جي شعر سبب اڪبر اهو خيال دل مان ڪڍي ڇڏيو. گرو رامداس جي ديهانت کانپوءِ پنجون گرو -ارجن- ديو مقرر ٿيو. جنهن جا -ڀائي- گُر داس سان تعلقات گهاٽا رهيا ۽ هو سندس بيحد عزت ڪندو هو. گرو رامداس کيس پنهنجو مامو سمجهندو هو. اهو جهانگير جو زمانو هو ۽ جهانگير سک مت کي سٺو ڪو نه سمجهندو هو، ڇو ته سکن جي چرپر ۽ سک مت جي مقبوليت وڌي وئي هئي. -ڀائي- گرداس پنجين گروءَ جي حڪم تي ڪابل، ڪشمير، راجستان ۽ واراڻاسي وڃي مذهب جي پرچار ڪئي ۽ بعد ۾ هن سري لنڪا وڃي سک مت جي پرچار ڪئي ۽ ماڻهن کي ٻڌايو ته زندگيءَ جو مقصد ڇا آهي ۽ اها ڪيئن گهارجي.
هن 1604ع ۾ 19 سالن جي سخت محنت سان گرنٿ تيار ڪري گرو -ارجن- ديو ڏانهن منسوب ڪيو. هن نه صرف ’آدي گرنٿ‘ لکيو، پر -ان- کانسواءِ به ٻين چئن سک عالمن -ڀائي- هريا، -ڀائي- سنت داس، -ڀائي- سُکا، -ڀائي- مناسارام جي مختلف لکڻين جي به نگراني ڪئي. سندس لکتون ”ورن -ڀائي- گروداس“ جي نالي سان پنجابي زبان ۾ مشهور آهن.
هن ڇهه چاند لکيا، هر هڪ چاند ۾ 8 نظم آهن، -برج ڀاشا- ۾ 672 ڪبت ۽ 3 سوايا (Swayyas) ۽ پنجابيءَ ۾ 912 پائوريون لکيون.
هي عالم ۽ سکن جو مذهبي اڳواڻ 25 -آگسٽ- 1635ع تي گوئنڊوال ۾ ديهانت ڪري ويو. سندس ڪرياڪرم جون رسمون گرو هر گوبند صاحب (سکن جي ڇهين نمبر گروءَ) پنهنجي هٿن سان ادا ڪيون.




رايا ؛
حوالو ؛ انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا جلد ٻيو

ڇا اوهان وٽ -ڀائي گُرداس- سان لاڳاپيل ڪو مواد تصوير يا نقشو وغيره آهي، ته اوهان اهو مواد انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا سان شيئر ڪريو، اسان هن داخلا کي اوهان جي مواد سان وڌيڪ بهتر بڻائينداسين.
مواد موڪلڻ لاءِ ڪلڪ ڪريو
ڇا هي مضمون اوهان کي پسند آيو ته هن بٽڻ تي ڪلڪ ڪريو
//
مکيه صفحو
داخلا صفحو
فهرست موضوع
فهرست الف ب
تاريخ جا حوالا
تصويرون
جامع سنڌي لغت
سنڌي انگريزي لغت
بلاگ ۽ بحث
مدد ڪريو
ڊاڪومينٽيشن
اسان بابت
رابطو ڪريو

ڀائي گُرداس - مان نڪتل ٻيون شاخون-


شخصيت - موضوع جون ٻيون داخلائون-
بابا بنکنڊي مهراج
بابا حاجي ميرمحمد
بابا سريچند
بابا صلاح الدين
بابا فريد مسعود گنج شڪر
بابا گرپت صاحب
بابا گوبند داس
بابا نيڀراڄ
بابر بادشاهه
بابو
بابو پالاري
بابو غلام حسين
باتو خان
بادام ناتوان
بادشاهه
بادل2
بادل جمالي
بادو درويش
بارٽل فريئر
باز محمد جوڻيجو ڊاڪٽر
باگو فقير
باقر سنائي
آتمارام لعلواڻي
بالاچ گرگيج
بالميڪي/والميڪي
بانو قدسيه
بانو محبوب
ٻاٻيهو
ٻاٻاڻي ڪيرت
بجار خان ڊومبڪي
آچار ڪاڪو
بچارام ليلارام ليڏواڻي
بچايو رند
بچل شاهه (بزرگ)
بچل شاهه جيلاني
بچل شاهه
بخاري پير
بخاري جمال الدين
سيد حاڪم علي شاهه بخاري
سيد محسن شاهه بخاري
ڪامريڊ عزيز سلام بخاري
مستور فاطمه بخاري
بختاور ڀٽو زرداري
بختاور پليجو
بختاور شهيد
بختيار چنا
بخش علي جتوئي
بخشل باغي
بخشڻ مهراڻوي
بدر الدين اڄڻ ڊاڪٽر
بدر سميجو
بدر سومرو
ٻاگهل ٻائي
ٻاگهي
ٻانڀڻ
ٻانڀڻ ڊاڪٽر رفيق احمد
ٻانهون خان شيخ
ٻائي ٻڍي
ٻڌ
ٻڍل بيگ ميرزا
ٻڍل شاهه بخاري
ٻڍل شاهه ولد نواب شاهه
ٻرڙو محبت علي ڊاڪٽر
ٻگهيو محمد قاسم ڊاڪٽر
ٻلديو گاجرا
ٻلديو گرمکسنگهه گهنشاڻي
ٻلديو مٽلاڻي
ارنيسٽ ٽرمپ
ٻنوي سيف
ٻوڌراج ٻوڌ
استاد نظاماڻي
اسحاق جمالي ڊاڪٽر
اسحاق سنڌي قلندر پاٽائي
اسدالله ڀٽو
اسدالله ڀٽو پروفيسر
اسدالله شاهه فدا ٽکڙائي حڪيم
اسدالله کهڙوي
اسدالله لاڙڪ ڊاڪٽر
اسد جمال پلي ڊاڪٽر
اسرار شام
اسراڻ غلام محمد، خانبهادر
اسڪائوٽ تحريڪ جو باني
اسڪندر مرزا
اسماعيل بن حضرت امام جعفر الصادق
اسماعيل چانڊيو
اسماعيل شاهه بخاري
اسماعيل فقير ڏيرو
اسماعيل فقير سمون
اشتياق انصاري
اشتياق حسين قريشي ڊاڪٽر
اشرف. ڊبليو. تاباني
اشرف سمون ڊاڪٽر
اشرف شاهه ڪامارائي
اشعري
اصحاب ڪهف
اظهر گيلاني
اعجاز علي بيگ مرزا
اعجاز علي خواجه
اعجاز قريشي پروفيسر
اعظم خان


.....شخصيت موضوع جون وڌيڪ داخلائون

انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا، پراجيڪٽ آف سنڌي لئنگئيج اٿارٽي، حق ۽ واسطا محفوظ آهن