داخلا ؛ 5102
پڙهيو ويو ؛ 203
پسند ڪيو ويو ؛ 0
تاريخ ؛ 2013-01-23


تصويرون




ٽائيم لائين




sindhianaسنڌيانا--ڀڳت روپچند

ٽائيٽل ؛ ڀڳت روپچند


شاخ : شخصيت

ڀڳت روپچند: -ڀڳت روپچند- جو -جنم- 1868ع ڌاري جهامنراءِ جي گهر ۾ حيدرآباد سنڌ جي شهدادپوري گهٽيءَ ۾ ٿيو. هو هڪ نماڻو شخص هو ۽ ننڍپڻ ۾ ئي سندس دل ۾ ڀڳتي ڀاونا ڏانهن مائل هوندي هئي. سندس -تعليم- ڪا ايڏي وڏي نه هئي، ميٽرڪ پاس به نه هو. 19 ورهين جي ڄمار ۾ پبلڪ سروس ڪميشن جو امتحان پاس ڪري ڪراچيءَ ۾ ”-ٽرام- وي ڪمپنيءَ“ ۾ سانده 13 سال ڪنڊڪٽر جي نوڪري ڪيائين، -جتي- ترقيءَ بعد سندس پگهار 60 رپيا ٿيو. سندس مائٽ دال روٽيءَ وارا هئا. ڪراچيءَ ۾ ملازمت دوران هن جو -برهمو سماج- وارن سان واسطو ٿيو. ساڌو هيرانند ۽ ديوان نول راءِ جي دوستيءَ ۾ هن جي اندر ۾ سماجي خدمت ۽ ڀڳتيءَ جو جذبو پيدا ٿيو. روزانو نما شام جو برهمو مندر ۾ ويندو هو. هن شادي به ڪئي ۽ هڪ پٽ به ٿيس. 1900ع ۾ جڏهن هن جي عمر 32 سال ٿي ته هن جي من ۾ سوال اٿيا ته دنياداري ۽ ڌن دولت ڇا جي لاءِ؟ سچو ڌن ته آهي خدا/ هريءَ جو نانءُ ۽ سچو خزانو ته آهي سنتن جي واڻي. پوءِ هن نوڪريءَ مان ڪڪ ٿي پنهنجي آفيسر بروٽن (Bruton) کي استعيفا لکي ڏني، بروٽن صاحب هن کي ڏاڍو ڀائيندو هو، ڇو ته روپچند محنتي ۽ ايماندار هو. سمورو وقت نوڪري، فرض شناسيءَ سان ڪئي هئائين. بروٽن صاحب هن جي استعيفا تي عجب جو اظهار ڪندي، کيس چيو ته تنهنجو پگهار وڌڻ وارو ۽ -ترقي- ٿيڻ واري آهي، تون نوڪري ڇو ٿو ڇڏين؟ تنهنجي عمر اڃا ننڍي آهي، وڃي سوچ، آءُ تنهنجي استعيفا منظور نه ٿو ڪريان. بهرحال هن نوڪريءَ -تان- استعيفا ڏئي ڇڏي. پٽ هري سندر کي آفريڪا ڪمائڻ لاءِ موڪلي ڏنائين ۽ پاڻ حيدرآباد اچي -برهمو سماج- جي خدمت ڪيائين، غريبن ۽ بي سهارن جي مدد ڪيائين. هٿ ۾ يڪتارو کڻي، پرهه ڦٽيءَ جو ۽ شام ويلي ڀڄن ڳائي، ڌڻيءَ جي ڪيرت ڪري ماڻهن کي آنند ڏيندو هو. هونئن به ننڍپڻ کان سندس لاڙو سنتن ۽ بزرگن ڏانهن هو، -ان- ڪري ڳوٺ ڳوٺ وڃي صوفي ۽ ويدانتي ڪلام ڳائڻ لڳو. نه ڪنهن سان بحث ڪيائين، نه دين ڌرم جا ويڇا رکيائين. هندو مسلم -ايڪتا- جو پرچار ڪيائين. ٽي سال آفريڪا ۾ رهڻ بعد پٽس به واپس حيدرآباد هليو آيو ۽ پيءُ کي چيائين ته ”سندس من ٻاهرئين ملڪ نوڪريءَ ۾ نه لڳو“. پيءُ کيس ڪجهه نه چيو. پٽس هڪ سنڌورڪيءَ وٽ ڪا معمولي نوڪري ڪرڻ شروع ڪئي، در ماه کيس 20 رپيا ملندا هئا ۽ -ڀڳت روپچند- کي پراويڊنٽ فنڊ مان ڪجهه رپيا مليا ۽ پٽ جي مختصر ڪمائيءَ مان گهر جو سادو گذر ڪندو رهيو. سادو کاڌو، سادي پوشاڪ ۽ سادگي واري زندگي گذاريائين. سوير صبح جو -ڀڳت- ۽ ڪيرت ڪرڻ بعد ڦليليءَ تي ميونسپل اسپتال ۾ وڃي مريضن جي پنهنجي هٿن سان ملم -پٽي- ڪندو هو ۽ ڪو به اجورو نه وٺندو هو. 12 وڳي اسپتال مان واندو ٿيندو هو. مهيني ۾ 100 رپيا دان ڪندو هو، پئسا ڪٿان آڻيندو هو، ڪو به نه ڄاڻندو هو. جڏهن به ڪنهن غريب جي جهڳي ڪري پوندي هئي ته وڃي سندس مددگار ٿيندو هو.
ڀڳت روپچند، -برهمو سماج- حيدرآباد جي ميمبرن ۾ وڏو اتساهه پيدا ڪيو. -آچر- جو سڄو ڏينهن برهمو مندر ۾ ڀڄن ڳائڻ ۽ ڪٿا ڪيرتن ڪرڻ ۾ گذاريندو هو. ساڌو ٽي. ايل. واسواڻيءَ جهڙو عظيم شخص به -ڀڳت روپچند- جي سنگ ۾ ڪيترا سال رهيو ۽ کانئس آسيس ورتائين. -ڀڳت روپچند- برهمو مندر کان سواءِ پنهنجي گهر ۾ به ڀڄن ڀاؤ ڪندو هو، -جتي- ڪيترا پريمي اچي لاڀ حاصل ڪندا هئا. هر اربع ۽ ڇنڇر تي صبح جو 5 وڳي حيدرآباد جي گهٽين ۽ بازارن ۾ ڪيرت لاءِ نڪرندو هو. جمعي جي ڏينهن -برهمو سماج- جي ڪنهن ميمبر جي گهر ۾ ڀڄن ڀاؤ ڪندو هو. سندس زبان ۾ ميٺاج هو، هر هڪ سان پيار ڪندو هو. -ڀڳت روپچند- ڪراچيءَ ۾ ٻارڙن لاءِ هڪ نائيٽ اسڪول برپا ڪرايو هو، -جتي- ڏينهن جو نوڪري ڪندڙ رات جو ٻارن کي مفت -تعليم- ڏيندا هئا. سندس سڄيءَ ڄمار جي بچت 500 رپيا هئي، جيڪي لڪائي مهارشي ديونندر ناٿ جي يادگيريءَ لاءِ ڪراچيءَ جي برهمو مندر ۾ هڪ -آشرم- ٺهرائڻ جي فند ۾ ڏئي ڇڏيائين.
ڀڳت صاحب 12 سيپٽمبر 1934ع ڌاري صبح جو 8 وڳي رام نام جپيندي پنهنجا پساهه پورا ڪيا. -ڀڳت- جي ياد ۾ سندس ڀائٽي ڊاڪٽر پريتمداس وشنداس هڪ ڪتاب ”روپ مالها“ ڇپايو، ٻارڙن لاءِ ننڍڙو ڪتاب ”روپ مالها“ ڌار ڇپايائين. جنهن ۾ ڪيترن سنتن ۽ بزرگن جا پريم -ڀريا- ڀڄن هئا. ڪراچي رام -باغ- ۾ -ڀڳت روپچند- جي ياد ۾ هڪ خيراتي اسپتال قائم ڪئي وئي، جنهن ۾ ڊاڪٽر پريتمداس -ٺاراڻي- مفت دوا درمل ڪندو هو. -ان- کانسواءِ ڪراچي -برهمو سماج- -ڀڳت- صاحب جي ياد ۾ ”مفت ڪتاب گهر“ قائم ڪيو، جنهن مان عام پڙهندڙ لاڀ حاصل ڪندا هئا.




رايا ؛
حوالو ؛ انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا جلد ٻيو

ڇا اوهان وٽ -ڀڳت روپچند- سان لاڳاپيل ڪو مواد تصوير يا نقشو وغيره آهي، ته اوهان اهو مواد انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا سان شيئر ڪريو، اسان هن داخلا کي اوهان جي مواد سان وڌيڪ بهتر بڻائينداسين.
مواد موڪلڻ لاءِ ڪلڪ ڪريو
ڇا هي مضمون اوهان کي پسند آيو ته هن بٽڻ تي ڪلڪ ڪريو
//
مکيه صفحو
داخلا صفحو
فهرست موضوع
فهرست الف ب
تاريخ جا حوالا
تصويرون
جامع سنڌي لغت
سنڌي انگريزي لغت
بلاگ ۽ بحث
مدد ڪريو
ڊاڪومينٽيشن
اسان بابت
رابطو ڪريو

ڀڳت روپچند - مان نڪتل ٻيون شاخون-


شخصيت - موضوع جون ٻيون داخلائون-
بابا بنکنڊي مهراج
بابا حاجي ميرمحمد
بابا سريچند
بابا صلاح الدين
بابا فريد مسعود گنج شڪر
بابا گرپت صاحب
بابا گوبند داس
بابا نيڀراڄ
بابر بادشاهه
بابو
بابو پالاري
بابو غلام حسين
باتو خان
بادام ناتوان
بادشاهه
بادل2
بادل جمالي
بادو درويش
بارٽل فريئر
باز محمد جوڻيجو ڊاڪٽر
باگو فقير
باقر سنائي
آتمارام لعلواڻي
بالاچ گرگيج
بالميڪي/والميڪي
بانو قدسيه
بانو محبوب
ٻاٻيهو
ٻاٻاڻي ڪيرت
بجار خان ڊومبڪي
آچار ڪاڪو
بچارام ليلارام ليڏواڻي
بچايو رند
بچل شاهه (بزرگ)
بچل شاهه جيلاني
بچل شاهه
بخاري پير
بخاري جمال الدين
سيد حاڪم علي شاهه بخاري
سيد محسن شاهه بخاري
ڪامريڊ عزيز سلام بخاري
مستور فاطمه بخاري
بختاور ڀٽو زرداري
بختاور پليجو
بختاور شهيد
بختيار چنا
بخش علي جتوئي
بخشل باغي
بخشڻ مهراڻوي
بدر الدين اڄڻ ڊاڪٽر
بدر سميجو
بدر سومرو
ٻاگهل ٻائي
ٻاگهي
ٻانڀڻ
ٻانڀڻ ڊاڪٽر رفيق احمد
ٻانهون خان شيخ
ٻائي ٻڍي
ٻڌ
ٻڍل بيگ ميرزا
ٻڍل شاهه بخاري
ٻڍل شاهه ولد نواب شاهه
ٻرڙو محبت علي ڊاڪٽر
ٻگهيو محمد قاسم ڊاڪٽر
ٻلديو گاجرا
ٻلديو گرمکسنگهه گهنشاڻي
ٻلديو مٽلاڻي
ارنيسٽ ٽرمپ
ٻنوي سيف
ٻوڌراج ٻوڌ
استاد نظاماڻي
اسحاق جمالي ڊاڪٽر
اسحاق سنڌي قلندر پاٽائي
اسدالله ڀٽو
اسدالله ڀٽو پروفيسر
اسدالله شاهه فدا ٽکڙائي حڪيم
اسدالله کهڙوي
اسدالله لاڙڪ ڊاڪٽر
اسد جمال پلي ڊاڪٽر
اسرار شام
اسراڻ غلام محمد، خانبهادر
اسڪائوٽ تحريڪ جو باني
اسڪندر مرزا
اسماعيل بن حضرت امام جعفر الصادق
اسماعيل چانڊيو
اسماعيل شاهه بخاري
اسماعيل فقير ڏيرو
اسماعيل فقير سمون
اشتياق انصاري
اشتياق حسين قريشي ڊاڪٽر
اشرف. ڊبليو. تاباني
اشرف سمون ڊاڪٽر
اشرف شاهه ڪامارائي
اشعري
اصحاب ڪهف
اظهر گيلاني
اعجاز علي بيگ مرزا
اعجاز علي خواجه
اعجاز قريشي پروفيسر
اعظم خان


.....شخصيت موضوع جون وڌيڪ داخلائون

انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا، پراجيڪٽ آف سنڌي لئنگئيج اٿارٽي، حق ۽ واسطا محفوظ آهن