سنڌيانا ۾ موجود تصويرون ۽ انهن جا عنوان پڻ ڏسي سگھو ٿا
سنڌيانا ۾ موجود مضمونن کي حوالي طور تاريخ وار رکيو ويو آهي
سنڌيانا ۾ موجود مضمونن کي موضوع وار ترتيب ۾ رکيو ويو آهي
سنڌيانا ۾ موجود مضمونن کي الف ب وار ترتيب ۾ رکيو ويو آهي
سنڌي ٻوليءَ جي تاريخ ۾ سنڌ بابت پھريون جامع ۽ باتصوير دستاويز ’انسائيڪلو پيڊيا سنڌيانا‘ جي صورت ۾ آگسٽ 2009ع ۾ ڇپجي پڌرو ٿيو. جنھن جا هن وقت تائين 13جلد پڌرا ڪيا ويا آهن، چوڏهون جلد پڻ آخري مرحلي ۾ آهي، جڏهن ته پھريون جُلد پڻ ٻيھر واڌارن سڌارن سان بائيبل پيپر تي مناسب جلدبنديءَ سان ڇپايو پيو وڃي. 2019ع ۾ سنڌ هاءِ ڪورٽ جي فاضل جج، جسٽس صلاح الدين پنھور ’انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا‘ جي ڇپيل جلدن ۾ ڪجهه غلطين جي نشاندهي ۽ داخلائن جي ترتيب بابت تڏهوڪي سيڪريٽري ثقافت جناب اڪبر لغاري کي عملي طور درستيون ڪرڻ جي هدايتن کانپوءِ اڪبر صاحب جي سربراهيءَ ۾ ايڊيٽوريل بورڊ جڙيو، جنھن ۾ جناب مدد علي سنڌي، ڊاڪٽر اسحاق سميجو ۽ ڊاڪٽر شير مھراڻي شامل هئا، جن سموري مواد جو مرحليوار جائزو وٺي معزز عدالت کي اداري معرفت رپورٽ پيش ڪئي ۽ جنهن کانپوءِ انهن سڌارن جو ڪم شروع ڪيو ويو. ڇاڪاڻ ته لغتن ۽ انسائيڪلوپيڊيائن جو تحقيقي ڪم مستقل هلندڙ ۽ سڌارن جوڳو هوندو آهي، انھيءَ جذبي سان سنڌي ٻوليءَ جو بااختيار ادارو هن اهم تاريخي ماخذ کي وڌ کان وڌ مستند بنائڻ لاءِ ڪوششون جاري رکندو پيو اچي. اداري جي قيام (1991ع) کان ئي سن..... وڌيڪ پڙهو
درد جي تلاش (ڪتاب): هي موهن ڪلپنا جي ڪهاڻين جو ٻيو مجموعو آهي، جنهن درد جي تلاش ۽ ڏھہ ٻيون ڪهاڻيون شامل آهن. سندس ڪهاڻين جو پهريون مجموعو ’اٺين ڪٿا‘ هو.
’درد جي تلاش‘ مجموعي ۾ موهن ڪلپنا جون پنج نيون ڪهاڻيون ۽ ڇھہ مختلف رسالن ۾ ڇپيل ڪهاڻيون شامل ڪيون ويون آهن، جيڪي سندس ڌرمپتنيءَ وٽان پبلشر نارائڻ ڀارتيءَ کي مليون، جنهن هي ڪهاڻي ڪتاب سنڌي ٽائيمس پبليڪيشن الهاس نگر پاران 1995ع ۾ ڇپائي پڌرو ڪيو. موهن ڪلپنا جي هنن ڪهاڻين متعلق نارائـڻ ڀارتـي لکي ٿـو تـه، ”هن مجموعي ۾ 11 ڪهاڻيون آهن، اڄ جي حالتن مطابق لکيل، اڄ جي زندگيءَ جون تصويرون آهن. . . هي ڪهاڻيون آئينو آهن اڄ جي وقت جو، پنھنجي وقت جو . . . هر ڪهاڻيءَ پٺيان ڪو نہ ڪو اُديش، ڪو سماجڪ مقصد آهي، جنهن جو پورائو ليکڪ ڪيو آهي. ڪهاڻين کان پهرين موهن ڪلپنا جو مضمون ’منهنجي رچنا پرڪريه‘ ڏنو ويو آهي، جيڪو هن 30 جولاءِ 1988ع تي لکيو هو. ان ۾ موهن ڪلپنا لکي ٿو ته، ”مون گذريل چاليهن سالن ۾ اٽڪل سوا چار سئو ڪهاڻيون، اٽڪل هڪ سئو شعر، 12 ناول، آتم ڪٿا، ڪٿا، اٽڪل ويھہ ناٽڪ ۽ 30 کن تنقيدي ليک، سوين مضمون، ٻال اُپنياس (ناول)، ادبي خاڪا، تحر....وڌيڪ پڙهو