استاد بڙي غلام علي خان : (Sindhianaسنڌيانا)

داخلا نمبر	904
عنوان	استاد بڙي غلام علي خان
شاخ	شخصيتون
پڙهيو ويو	2536 ڀيرا
داخلا جو حوالو	انسائيڪلوپيڊيا سنڌيانا (جلد پهريون)

استاد بڙي غلام علي خان

استاد بڙي غلام علي خان: سنگيت جي برک ۽ ممتاز گويي استاد علي بخش خان جو لائق پٽ استاد بڙي غلام علي خان 2 اپريل 1902ع تي پيدا ٿيو. هو پنھنجي دور جو هڪ مڃيل ۽ عظيم موسيقار هو. هو موسيقار هجڻ کان سواءِ سٺو شاعر بہ هو ۽ تخلص ’سب رنگ‘ اختيار ڪندو هو. ’پيا موري بات اب نا ماني‘، ’سب رنگ، سب جڳ جاني‘ سندس مشھور ڪلام آهي. موسيقار جيڪو پاڻ ڪلام بہ جوڙيندو هجي، ان کي سنگيت جي دنيا ۾ ’نائڪ‘ ڪوٺبو آهي. راڳداريءَ ۾ کيس ”پدم ڀوشن“ ۽ ”سُر جو پتلو‘ خطاب پڻ مليا. هڪ سنگيت ڪار لاءِ هي سڀ خطاب وڏي اعزاز ۽ عزت جو نشان سمجهيا وڃن ٿا. پر فنڪار خود اعزازن کان وڏو هوندو آهي. اڳي سڀ موسيقار تانپوري تي ڳائيندا هئا، مگر استاد بڙي غلام علي خان سڀ کان پهريائين سرمنڊل ڪتب آندو. ’دم دم ياد پون ٿيون، مارن مٺيون ڳالهڙيون‘ ۽ ”دلڙي لُٽي تنهن يار سڄڻ‘، سندس ڳايل مشھور ڪافيون آهن. استاد بڙي غلام علي خان ٺمريءَ جو بادشاھہ گائڪ مڃيو ويندو هو، مگر پوءِ سندس توجھہ خيال جي گائڪيءَ طرف گهڻو رهيو، سندس پٽ منور علي خان هندوستان ۾ چڱو نالو ڪڍيو آهي. استاد بڙي غلام علي خان جو پسنديدہ ساز سارنگي هو. ملڪہ ترنم نورجھان ۽ لتا منگيشڪر سندس شاگردن مان آهن. بادشاھہ موسيقار هجڻ جي باوجود ڏاڍو نهٺو ۽ بردبار شخص هو ۽ هميشہ فن جي سکڻ لاءِ ڪوشان رهندو هو ۽ اهڙي طرح هن استاد عاشق علي خان کي پنهنجو استاد ڪري مڃيو. حالانڪہ کيس فن موسيقي جي مڪمل سکيا پنھنجي پيءُ استاد علي بخش خان کان مليل هئي. ان کان سواءِ استاد مبارڪ علي خان گوالياريءَ کان بہ راڳ جي سکيا ورتائين. استاد بڙي غلام علي خان جي وفات 23 اپريل 1966ع ۾ ٿي.