لڇمڻ دُبي
لڇمڻ دُبي
لڇمڻ دُبي: لڇمڻ دُبي جو جنم 15 مارچ 1942ع تي، امرو مل درياناڻي جي گهر خيرپور ميرس ۾ ٿيو. ورهاڱي وقت ڇھن سالن جي عمر ۾ لڏي اچي گجرات رياست ۾، جهوناڳڙهه ضلعي جي بانتوا شھر ۾ رهيو. هن راشٽر ڀاشا رتن، هندي ۽ سنسڪرت ساهتيه رتن جا امتحان ڄام نگر مان پاس ڪيا. 1960ع ڌاري نرسنگهه وديا مندر هاءِ اسڪول ۾ استاد طور پڙهائڻ شروع ڪيو. لڇمڻ جو خاندان درياناڻي ۽ نُک ’دُبي‘ آهي، تنھنڪري هن ۽ سندس اولاد به پاڻ کي ’دُبي‘ نُک سان لکڻ شروع ڪيو. 1964ع ۾ ’راج ڪوٽ‘ شھر ۾ هن هڪ بسڪٽ فئڪٽري قائم ڪئي. 1967ع ۾ هو بمبئي آيو ۽ اڏاوتي ٺيڪيدار طور سيڙپ شروع ڪيائين. 1967ع ۾ بنارس هندو يونيورسٽيءَ مان پھرين بي اي ۽ پوءِ ايم اي ڪيائين. سندس ڇپيل ڪتابن ۾: ’اٺئي پھر اُٻاڻڪو‘ (شاعري: 1995ع)، ’گهر سِڪي رهيو آهي‘، ’اڃا ياد آهي‘، ’آڪاش جا ٽڪرا‘، ’مون ۾ مان ناراض‘ (چونڊ تحريرون)، ’شيتل ڇانوَ جلايو آهي‘ (لڇمڻ هردواڻي سان گڏ)، ’ڪوئي گهر ۾ ڍونڍي گهر‘ (هندي: 1997ع)، ’جو ڪناره ٿا ڪڀي‘، ’مڌ ڪي ديپ‘، ’بي نام چٺيان‘، ’لڪشمن ڪي غزلين‘ ۽ ’اڪثر اڪثر چيخ‘ وغيره شامل آهن. کيس ادبي ڪمن جي مڃتا طور مليل ايوارڊن ۾: ’صدارتي ايوارڊ‘، ’سنڌي پنچائت ايوارڊ، ’دشينت ڪمار سمرتي ايوارڊ‘، ’ساهتيه شيڪر ايوارڊ‘، ’سنڌي ساهتيه اڪيڊمي ايوارڊ‘ ۽ ٻيا شامل آهن. هو 12 اپريل 2023ع تي ممبئي ۾ ديھانت ڪري ويو. لڇمڻ سنگهه سوڍو: ھي ڇاڇري جي سوڍن جي ’ڀوڄراج‘ نُک مان ھو. سندس ڏاڏي جي نالي سان ’اکجي جي ڍاڻي‘ تعلقي ڇاڇري ۾ موجود آھي. سندس والد لالجي سنگهه ۽ ڏاڏو ’اکجي سنگهه‘ 1937ع ۽ 1954ع ۾ قانون ساز ۽ سنڌ اسيمبليءَ جا ميمبر ھئا. سندس جنم جون 1930ع ڌاري ’اکجي جي ڍاڻي‘، تعلقي ڇاڇري ۾ ٿيو. سنڌ يونيورسٽيءَ مان گريجوئيشن ڪيائين. جون 1963ع ۾ ضلعي ٿرپارڪر مان، اقليتن جي نمائندي طور، اولهه پاڪستان جي صوبائي اسيمبليءَ جو ميمبر ۽ 1964ع ۾ پارلياماني سيڪريٽري مقرر ٿيو. 1965ع ۾ ايوب خان جي دور ۾ لڇمڻ سنگهه تي جاسوسيءَ جو الزام لڳو ۽ هو ٻن مھينن لاءِ جيل ويو. بعد ۾ ضمانت تي آزاد ٿيو ۽ فيبروري 1971ع ڌاري گهر ۾ ٻرندڙ فانوس ڇڏي، رات پيٽ ۾ پنھنجي خاندان جي 60 ڀاتين سميت جوڌپور لڏي ويو. جوڌپور جي حاڪم گذر سفر لاءِ کيس جاگير ڏني. 1971ع واري جنگ دوران، هو آخري دفعو پنھنجي ڇاڇري واري ’ڪوٽڙي‘ تي پھتو، پر جلد ئي شمله معاهدي کان پوءِ واپس جوڌپور روانو ٿيو ۽ 21 نومبر 2012ع تي، پالي ضلعي جي بالي ڳوٺ ۾ ديھانت ڪيائين.
لفظ لڇمڻ دُبيھيٺين داخلائن ۾ پڻ استعمال ٿيل آھي